Tajemnica lekarska i medyczna pacjenta, a jej uchylenie i naruszenie

Polecamy państwa uwadze również nasze opracowanie nt. lekarza jako świadka w postępowaniu karnym lub cywilnym tutaj

Lekarz ma obowiązek zachowania w tajemnicy informacji związanych z pacjentem, a uzyskanych w związku z wykonywaniem zawodu. Dane dotyczące stanu zdrowia są ściśle związane ze sferą prywatności człowieka, a ich ujawnienie może spowodować uczucie wstydu i w niektórych przypadkach stać się powodem dyskryminacji ze strony otoczenia, dlatego znajdują się one pod ochroną prawa. Prawo pacjenta do domagania się od lekarza zachowania w poufności informacji związanych z leczeniem można wyinterpretować bezpośrednio z Konstytucji RP, której art. 47 przyznaje obywatelowi prawo do ochrony życia prywatnego, art. 49 - prawo do ochrony tajemnicy komunikowania się, a art. 51 ust. 1 - prawo do ochrony przed ujawnieniem informacji dotyczących jego osoby. Obowiązek respektowania tajemnicy dotyczy każdego lekarza, niezależnie od prawnej formy wykonywanego przez niego zawodu oraz zajmowanego stanowiska czy pełnionej funkcji.

Tajemnice lekarska są fakty ustalone przez lekarza lub przekazane mu przez innego lekarza oraz fakty ujawnione przez pacjenta i inne osoby na żądanie lekarza. Tajemnicą lekarską objęte są zarówno wyniki przeprowadzonych badań, jak i diagnoza postawiona na ich podstawie, historia choroby i uprzednie postępowanie terapeutyczne, metody i postępy w leczeniu, wcześniejsze lub współistniejące schorzenia, hospitalizacje, przyjmowane leki. Tajemnica rozciąga się także na wszelkie materiały związane z postawieniem diagnozy lub leczeniem, a więc na zaświadczenia, notatki, kartoteki itp., niezależnie od miejsca i sposobu utrwalenia informacji Śmierć chorego nie zwalnia lekarza z obowiązku dochowania tajemnicy poza przypadkami wskazanymi w pkt 1-5.

Tajemnica lekarska nie jest tajemnicą bezwzględną i istnieją liczne przypadki, w których lekarz jest zwolniony z obowiązku jej zachowania, a niekiedy wręcz zobowiązany do ujawnienia informacji będącej jej przedmiotem. Tajemnicy lekarskiej nie stosuje się, gdy:

1) tak stanowią ustawy;

2) badanie lekarskie zostało przeprowadzone na żądanie uprawnionych, na podstawie odrębnych ustaw, organów i instytucji; wówczas lekarz jest obowiązany poinformować o stanie zdrowia pacjenta wyłącznie te organy i instytucje. Organami tymi mogą być w szczególności: Policja, prokuratura, sąd i ZUS. Żądanie to powinno mieć podstawę prawną i być sformułowane na piśmie. Po otrzymaniu dokumentu lekarz jest zobowiązany udzielić informacji o stanie zdrowia pacjenta we wskazanym zakresie.

3) zachowanie tajemnicy może stanowić niebezpieczeństwo dla życia lub zdrowia pacjenta lub innych osób. Niebezpieczeństwo dla zdrowia lub życia pacjenta powinno się rozumieć jako zagrożenie, które nie jest bezpośrednim następstwem i medyczną konsekwencją dynamiki choroby. Jeśli chodzi o niebezpieczeństwo dla osób innych niż pacjent, to uzasadnienie uchylenia tajemnicy musi być realne, a nie hipotetyczne, co powinno znajdować oparcie w obiektywnych ustaleniach medycznych. Jednocześnie musi istnieć racjonalne przekonanie, że pacjent nie dokona samodzielnie ostrzeżenia osoby trzeciej, która jest narażona na ryzyko większe niż minimalne. Przykładem jest sytuacja pacjentów chorych na AIDS lub będących nosicielami HIV. Szpital ma obowiązek szczegółowego powiadomienia pacjenta i członków jego najbliższej rodziny o konsekwencjach nosicielstwa wirusa choroby zakaźnej stwierdzonej u pacjenta. Zaniedbanie w wypełnieniu obowiązku powiadomienia o chorobie zakaźnej stanowi czyn niedozwolony i prowadzi do odpowiedzialności szpitala za powstałą stąd szkodę.

4) pacjent lub jego przedstawiciel ustawowy wyraża zgodę na ujawnienie tajemnicy, po uprzednim poinformowaniu o niekorzystnych dla pacjenta skutkach jej ujawnienia;

5) zachodzi potrzeba przekazania niezbędnych informacji o pacjencie lekarzowi sądowemu;

6) zachodzi potrzeba przekazania niezbędnych informacji o pacjencie związanych z udzielaniem świadczeń zdrowotnych innemu lekarzowi lub uprawionym osobom uczestniczącym w udzielaniu tych świadczeń.

W sytuacjach, o których mowa wyżej, ujawnienie tajemnicy może nastąpić wyłącznie w niezbędnym zakresie. Lekarz, z zastrzeżeniem sytuacji, o których mowa pkt 1-5, jest związany tajemnicą również po śmierci pacjenta.  Lekarz nie może podać do publicznej wiadomości danych umożliwiających identyfikację pacjenta bez jego zgody.

Ujawnienie tajemnicy lekarskiej może skutkować odpowiedzialnością cywilną związaną z naruszeniem dóbr osobistych pacjenta. W razie naruszenia dobra osobistego sąd może przyznać temu, czyje dobro osobiste zostało naruszone, odpowiednią sumę tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę lub na jego żądanie zasądzić odpowiednią sumę pieniężną na wskazany przez niego cel społeczny, niezależnie od innych środków potrzebnych do usunięcia skutków naruszenia. Jeżeli przez ujawnienie tajemnicy pacjent poniósł szkodę, możliwa jest także odpowiedzialność na zasadzie odpowiedzialności za czyny niedozwolone. Niezależnie od odpowiedzialności cywilnej, za niedochowanie tajemnicy lekarskiej nie jest wykluczona także odpowiedzialność karna. Ujawnienie tajemnicy lekarskiej może stanowić jednocześnie ujawnienie informacji niejawnej

W przypadku jakichkolwiek pytań bądź wątpliwości, pozostajemy do Państwa dyspozycji.  Prosimy przejść do zakładki kontakt.

Z wyrazami szacunku.

Tajemnica lekarska i medyczna pacjenta, a jej uchylenie i naruszenie
5 (100%) 21 votes

Skomentuj, czekamy :)

Komentarz

Musisz Zalogowany by skomentować